Jakie przyczyny wyłączenia wspólników ze spółki z o.o. można wskazać w umowie spółki?

Jako przykłady przyczyn, jakie mogą być wskazane w umowie spółki z o.o. jako przyczyny uzasadniające wyłączenie wspólnika ze spółki z o.o. można wskazać:

  • brak wywiązania się przez wspólnika przez dłuższy okres czasu z powtarzających się świadczeń niepieniężnych nałożonych na danego wspólnika umową spółki,
  • wykorzystanie przez wspólnika tajemnicy przedsiębiorstwa spółki,
  • prowadzenie działalności konkurencyjnej,
  • nadużywanie uprawnień korporacyjnych.

Dane działanie lub zaniechanie wspólnika ma uniemożliwiać lub utrudniać dalsze funkcjonowanie spółki.

Jeśli wspólnicy określą w umowie spółki z o.o., że nadużywanie uprawnień korporacyjnych jest przyczyną uzasadniającą wyłączenie wspólnika ze spółki i złożą pozew przeciwko wspólnikowi, który dopuścił się takiego naruszenia, nie oznacza to automatycznie, że sąd orzeknie wyłączenie wspólnika ze spółki. Sąd opierając się na własnym przekonaniu, zdecyduje, czy wskazana przyczyna jest w danym przypadku ważną przyczyną uzasadniającą wyłączenie danego wspólnika.

Czy możliwe jest utworzenie jednoosobowej spółki z o.o.?

Proces utworzenia jednoosobowej spółki z o.o. nie różni się niczym od utworzenia spółki z o.o., w której występuje więcej wspólników. Konieczne jest sporządzenie umowy spółki w formie aktu notarialnego, wpłacenie kwoty w wysokości co najmniej 5.000 zł na pokrycie kapitału zakładowego, wybór władz spółki oraz złożenie do sądu rejestrowego wniosku o wpis podmiotu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. 

Należy pamiętać jednak o tym, że prowadzenie działalności w formie jednoosobowej spółki z o.o., wiąże się lub może się wiązać z pewnymi ograniczeniami. 

Ograniczenia w funkcjonowaniu jednoosobowych spółek z o.o.:

  • forma oświadczeń woli jednego wspólnika – w przypadku, gdy wszystkie udziały spółki przysługują jedynemu wspólnikowi, oświadczenie woli takiego wspólnika składane spółce wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności,
  • forma czynności prawnych pomiędzy spółką a wspólnikiem będącym jednym członkiem zarządu – w przypadku, gdy jedyny wspólnik jest zarazem jedynym członkiem zarządu spółki z o.o., czynność prawna między tym wspólnikiem a reprezentowaną przez niego spółką wymaga formy aktu notarialnego,
  • brak możliwości zawarcia umowy o pracę – nie podlega wątpliwości, że możliwe jest zawieranie umów pomiędzy spółką a jej jedynym wspólnikiem, nawet będącym jedynym członkiem zarządu. Należy jednak zaznaczyć, że nie ma możliwości zawarcia umowy o pracę pomiędzy jednoosobową spółką z o.o. a jej jedynym członkiem zarządu

Jak powołuje się i odwołuje likwidatorów?

Podstawową zasadą jest, że członkowie ostatniego zarządu spółki, w dniu otwarcia likwidacji stają się z mocy prawa jej likwidatorami. Nie musisz podejmować zatem jakichkolwiek uchwał, bądź innych czynności. Zmiana ta bowiem jest konsekwencją rozwiązania umowy spółki z o.o.

Od zasady tej istnieje jednak wiele różnego typu wyjątków, o których warto pamiętać:

  • w umowie spółki z o.o. można wprost wskazać osoby, które obejmują stanowiska likwidatorów,
  • umowa spółki może zawierać także wskazanie, z którego będzie wynikać, że likwidatora albo likwidatorów wyznacza konkretny wspólnik lub wspólnicy,
  • wspólnicy mogą również w uchwale o rozwiązaniu umowy spółki z o.o. albo w późniejszej uchwale postanowić, że likwidatorami będą inne osoby, niż członkowie ostatniego zarządu spółki,
  • z ważnych powodów sąd rejestrowy może odwołać likwidatorów. Czyni to na wniosek osoby mającej w tym interes prawny. Podstawą odwołania likwidatora przez sąd może być np. długotrwała choroba, wyjazd za granicę na bliżej nieokreślony okres, działanie na szkodę spółki, naruszenie postanowień umowy albo aktów wewnątrz korporacyjnych,
  • sąd rejestrowy może również ustanowić dodatkowego likwidatora bez konieczności odwołania dotychczasowych, albo kiedy brak jest likwidatorów,
  • jeśli spółka została rozwiązana przez sąd wyrokiem, to kompetencję do ustanawiania i odwołania likwidatorów ma tylko ten sąd.

 

Rola likwidatora spółki z o.o.

Likwidacja spółki z o.o. rozpoczyna się od podjęcia uchwały przez jej wspólników. Dokument musi znaleźć się w protokole ze zgromadzenia wspólników, który sporządza notariusz. W tej samej uchwale powołuje się także likwidatora lub likwidatorów.

Tak przygotowany dokument należy złożyć do KRS, Należy pamiętać, że aby wyrejestrować spółkę niezbędnym jest dokonanie opłaty sądowej oraz opłaty za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Zgłoszenie do KRS objąć musi także wskazanie osób, które są wyznaczone jako likwidatorzy spółki i sposób ich reprezentacji w okresie likwidacji. Likwidatorzy muszą złożyć również poświadczone notarialnie podpisy.

Likwidatorzy spółki z o.o. odpowiedzialni są za właściwe przeprowadzenie procesu. Mają za zadanie stworzenie bilansu otwarcia likwidacji oraz wezwania wierzycieli spółki do złożenia ich roszczeń w terminie nie dłuższym niż trzy miesiące od daty ogłoszenia likwidacji. Ogłoszenie tego dotyczące publikowane jest w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Wierzyciele muszą mieć dowód na prawdziwość swoich wierzytelności.

Zdalne zgromadzenie wspólników

Z dniem 3 września 2019 r. weszła w życie nowelizacja Kodeksu spółek handlowych, wprowadzająca możliwość udziału w zgromadzeniu wspólników spółki z o.o. przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej. 

Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych wprowadziła artykuł dający wspólnikom spółki z o.o. możliwość uczestnictwa w zgromadzeniu wspólników z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej m.in. za pomocą:
– transmisji obrad zgromadzenia wspólników w czasie rzeczywistym,
– dwustronnej komunikacji w czasie rzeczywistym, w ramach której wspólnicy mogą wypowiadać się w toku obrad zgromadzenia wspólników, przebywając w miejscu innym niż miejsce obrad zgromadzenia wspólników.

Warunkiem skorzystania z tej formy odbywania zgromadzenia jest zawarcie stosownego upoważnienia w treści umowy spółki. 

W kwestii telezgromadzenia (transmisji obrad zgromadzenia) istotne są dwa aspekty:
– miejsce inne niż miejsce stanowiące miejsce zgromadzenia, w której zebrała się część wspólników, musi zostać uprzednio wskazane przez spółkę,
– co najmniej jedna z lokalizacji, w której odbywa się zgromadzenie, powinna znajdować się w siedzibie spółki lub innym miejscu na terenie Rzeczypospolitej, na które wszyscy wspólnicy wyrażają zgodę. 

Bliżej pojęć → PROKURA

Chcąc przybliżyć istotę prokury, należy napisać, iż jest to rodzaj pełnomocnictwa. Tego typu pełnomocnictwo charakteryzuje się tym, że może zostać udzielona jedynie przez przedsiębiorcę podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców. Prokura ściśle określona została w Krajowym Rejestrze Sądowym. Z kolei prokurentem może być tylko i wyłącznie osoba fizyczna, która posiada pełną zdolność do czynności prawnych. Prokura obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, które wiążą się z prowadzeniem przedsiębiorstwa.

Prokurę udziela się w tradycyjnej formie pisemnej, aczkolwiek pod rygorem nieważności. W dokumencie zawierającym takie oświadczenie przedsiębiorcy muszą znaleźć wyraźne stwierdzenie o ustanowieniu prokury. Prokura nie może zostać ograniczona wobec osób trzecich. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy zostaną określone przepisy szczególne.prokura

Rodzaje prokury według Kodeksu Cywilnego:
– prokura samoistna – prokurent działa samodzielnie,
– prokura łączna – dla dokonania czynności prawnej konieczne jest współdziałanie wszystkich prokurentów. W praktyce funkcjonuje również, prokura łączna nieprawidłowa, która podlega na tym, że dla dokonania czynności konieczne jest współdziałanie prokurenta z inną osobą, która prokurentem nie jest,
– prokura oddziałowa – zakres umocnienia prokurenta ograniczony jest do zakresu spraw wpisanych do rejestru oddziału przedsiębiorstwa.

W kolejnych wpisach zajmiemy się przybliżeniem istotę każdego z powyżej wymienionych rodzajów prokury. Zatem zapraszamy do śledzenia naszych wpisów!

Jednoosobowa spółka z o.o. – czy warto?

W przeciwieństwie do spółek prostszych m.in (komandytowej, jawnej czy cywilnej) spółka jednoosobowa z ograniczoną odpowiedzialnością może istnieć tylko i wyłącznie jeśli mają w składzie tylko jedna osobę i to przez cały czas jej trwania. W związku z tym możemy zarówno założyć spółkę z o.o. z ograniczoną odpowiedzialnością samodzielnie lub odkupić gotową już spółkę mającą w składzie dotychczas jednego lub więcej wspólników.

Podstawową zaletą jednoosobowej spółki z o.o. jest samodzielność w podejmowaniu wszystkich decyzji. Jedyny wspólnik wykonuje wszystkie uprawnienia zgromadzenia wspólników, podejmuje wszystkie decyzje i nie musi konsultować ich ze współpracownikami.

Istotnym minusem jednoosobowej spółki z o.o. jest to, że jedyny wspólnik nie może reprezentować spółki w organizacjach ani jako pełnomocnik ani jako członek zarządu. Z wyjątkiem dodawania ogłoszenia do sądu rejestrowego. Może więc zaistnieć sytuacja w której spółka może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, ale w jej imieniu nie może działać jedyny wspólnik. Wywołuję to spore zamieszanie, ponieważ może rodzic to spore trudności, gdyż do zaciągania jakichkolwiek zobowiązań, podpisaniu umowy zakupu czy umowy najmu nieruchomości trzeba doszukiwać się innych, alternatywnych rozwiązań np.powoływać specjalnego pełnomocnika do konkretnych zadań.

Wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. z punktu widzenia przepisów o ubezpieczeniach społecznych jest traktowany jako osoba prowadzącą jednoosobową działalność pozarolniczą. Ma on, więc obowiązek opłacania składek ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczeń zdrowotnych.

Kogo można powołać na likwidatora w spółce z o.o.?

Względem likwidatorów stosuje się te same ograniczenia, co do członków zarządu i rady nadzorczej w spółce z o.o.. Nie możesz zatem powołać na likwidatora spółki osoby, która:

  • nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych, czyli nie jest pełnoletnia albo została ubezwłasnowolniona częściowo albo całkowicie,
  • została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwa określone w przepisach Kodeksu Spółek Handlowych. Co ważne, zakaz ten ustaje z upływem 5 roku od dnia uprawomocnienia się wyroku skazującego, jednakże nie może zakończyć się wcześniej niż z upływem trzech lat od dnia zakończenia okresu odbywania kary,
  • orzeczono względem niej zakaz pełnienia funkcji w organach spółki kapitałowej. Zakaz ten oraz środek karny orzekane są na czas określony. Po jego upływie zdolność pełnienia funkcji w zarządzie spółki zostaje przywrócona.
  • piastuje funkcję w radzie nadzorczej lub komisji rewizyjnej – osoby te bowiem wiąże zakaz łączenia stanowisk w organach nadzorczych i zarządzających. Członek jednego ze ww. organów, jeśli zamierza pełnić funkcję likwidatora, powinien uprzednio zrezygnować ze stanowiska w radzie nadzorczej lub komisji rewizyjnej.

Czy warto zakładać jednoosobową spółkę z o.o.?

Jeśli chodzi o koszty i czas samego założenia spółki jednoosobowej, to są one analogiczne jak w przypadku spółki wieloosobowej. Natomiast należy zwrócić uwagę na koszty funkcjonowania takiej spółki jednoosobowej już po jej rejestracji oraz dodatkowe formalności i ograniczenia. Tutaj należy wskazać przede wszystkim na:

  • konieczność opłacania pełnego ZUSu przez jednego wspólnika,
  • dodatkowe formalności – np. co do zasady oświadczenie woli takiego wspólnika składane spółce wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności.

Zakładanie jednoosobowej spółki z o.o. jest podobne do “zwykłej spółki”. Z kilkoma wyjątkami. Przede wszystkim zamiast umowy spółki zawierany jest akt założycielski, czyli oświadczenie jednego wspólnika.

W praktyce akt i tak powinien zawierać wszystkie dane, które są niezbędne w umowie, czyli:

  • nazwę i siedzibę spółki,
  • przedmiot działalności spółki,
  • wysokość kapitału zakładowego,
  • informację o tym, czy wspólnik może mieć więcej niż jeden udział,
  • liczbę i wartość nominalną udziałów,
  • czas trwania spółki, jeżeli jest oznaczony.

Podobnie też jak w przypadku “zwykłej spółki z o.o.” masz 6 miesięcy na zarejestrowanie jej w KRS.

Po co spółce zakłada się kapitał rezerwowy?

W działalności gospodarczej wykorzystywany jest zarówno kapitał zakładowy, jak i rezerwowy oraz zapasowy. Generalnie kapitał w firmie służy do pokrywania strat oraz nieprzewidzianych wydatków, a także w celu rozwoju biznesu. Kapitał rezerwowy gromadzi się przez wystarczająco długi okres czasu, aby w przypadku zaplanowanych inwestycji nie musieć korzystać z kapitału obcego.

Kapitał rezerwowy tworzony jest z nadwyżki powyżej wartości nominalnej obejmowanych udziałów, dodatniej różnicy pomiędzy wynagrodzeniem, a ich wartością nominalną, dodatkowych świadczeń na rzecz spółki oraz dopłat wspólników do udziałów.

Według ustawy o rachunkowości, jeśli walne zgromadzenie akcjonariuszy podejmie uchwałę określającą termin i wysokość wniesienia dopłat – to równowartość tych dopłat ujmuje się właśnie jako kapitał i księguje w odrębnej pozycji pasywów bilansu. Mimo, że kapitał rezerwowy i zapasowy to dwa odrębne pojęcia, to zdarzyć się może, że pełnić będą tą samą funkcję.

Jeżeli w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością strata bilansowa przewyższa sumę kapitału zapasowego oraz rezerwowego, a także połowę zakładowego – wówczas zarząd zobowiązany może zostać do podjęcia uchwały o likwidacji spółki.